Vinstrið er ekki vinstri lengur

Andri Sigurðsson
1. ágúst, 2026

Eitt við hið svokallaða frjálslynda „vinstri“ er þessi blanda af vanþekkingu á sögunni, stjórnmálum, og hugmyndafræði, og í raun andúð á þekkingu. Í það minnsta ákveðinni þekkingu. Þekking á sósíalískum fræðum er oft afskrifuð því hún þykir of gömul. Ég er sagður klæðast ullarnærfötum og hljómi eins og ég sé fæddur 1926 því ég er ekki hræddur við að nota orð eins og auðvald og „kratar“. Sem er furðuleg hugmynd enda virðist þetta aðeins eiga við stjórnmál en ekki önnur fræði. Það eru ekki margir að afneita afstæðiskenningunni þó að Albert Einstein (sem var sósíalisti!) sé löngu dauður. En af einhverjum ástæðum finnst mörgum innan frjálslynda vinstrisins í lagi að afskrifa Karl Marx og hugmyndir hans því hann sé bara einhver gamall kall. Þessi afneitun á sögunni og hunsun á þekkingu helst í hendur við tilfærslu vinstrisins til hægri og inn á miðjuna.

Hitt er svo auðvitað að það eru sósíalísk ríki sem eru á margan hátt að leiða tækniþróun og vísindi í heiminum í dag. Kínversk stjórnmál og samfélag byggja að miklu leyti á marxisma og sigrar Kína eru að öllu leyti vegna þess að landið er sósialískt og hefur þannig getað byggt upp og framkvæmt alls konar hluti sem ómögulegt er að gera innan vestursins þar sem auðvaldið hefur neitunarvald. Frjálsræðisþróun Kína undir Deng Xiaoping var líka möguleg vegna þess að landið er sósíalískt. Kína gat þannig aukið framleiðslu og velsæld án þess að gefa kapítalinu nein pólitísk völd. Sem er í raun allur vandinn á vesturlöndum, auðvaldið hefur allt of mikil völd.

Ekki að allt sem Marx hafi sagt hafi gengið eftir. Alls ekki, en að afneita þekkingu á svona yfirborðskenndan hátt sýnir okkur hvernig vinstrið í dag er upp fullt af and-intellektúalisma og andúð á þekkingu sem ekki passar við þeirra hugarheim.

Einn stærsti vandi vinstrisins er þessi afneitun á þekkingu og sósíalískum fræðum. Vinstrið er týnt og hefur glatað þekkingu á stéttarbaráttunni og stéttarhugtakinu. Skilur ekki hvar við erum stödd í sögunni. Veit ekki einu sinni hvernig skilgreina eigi sósíalisma ef það hefur þá einhvern áhuga á því. Þetta er auðvitað líka hluti af ástæðunni hvers vegna vinstrið vill fara í ESB. Það telur það lausn á vanda samfélagsins. Að það sé hægt að kjósa betri framtíð í þjóðaratkvæðagreiðslu án þess að þurfa að hafa neitt fyrir því. Að ESB muni á einhvern hátt færa okkur betri lífskjör á silfurfati.

Stundum langar mig að spyrja þetta fólk: Ef sósíalismi og kommúnismi eru svona hræðilegar hugmyndir, hvers vegna er þá allt versta fólk veraldar líkt og Donald Trump og Marco Rubio logandi hrætt við kommúnisma? Hvers vegna er Trump að handtaka og ofsækja sósíalista og kommúnista? Hvers vegna Bandaríkin hafi í áratugi verið í stríði gegn kommúnisma? Svarið ætti að vera augljóst.

Notaðu vinstri og hægri örvatakkana til að fletta greinum.

Ísland gerði rétt í að segja „nei“ við ESB

Ísland gerði rétt í að segja „nei“ við ESB

Thomas Fazi

Á laugardaginn höfnuðu Íslendingar tillögu ríkisstjórnarinnar um að hefja að nýju aðildarviðræður við Evrópusambandið: 52,8 prósent kusu gegn tillögunni en 47,2 prósent með henni. …

Hermálaútgjöld ESB munu meira en fjórfaldast

Hermálaútgjöld ESB munu meira en fjórfaldast

Ólöf Benediktsdóttir

Áætluð úgjöld Evrópusambandsins til hermála munu aukast um meira en 400 % ef svo fer sem horfir í næstu fjárhagsáætlun þess 2028-34.  Frjáls félagasamtök …

Auð­valdinu best borgið í Brussel – ekki þjóðinni

Auð­valdinu best borgið í Brussel – ekki þjóðinni

Ögmundur Jónasson

Mörgum kom sjálfsagt nokkuð spánskt fyrir sjónir þegar Guðmundur Kristjánsson, forstjóri Brims, ýmist stærstu eða næst stærstu útgerðar landsins miðað við úthlutaðar aflaheimildir, mætti …

Afturhaldið fær fyrir ferðina – Nørrebro 18. maí 1993

Afturhaldið fær fyrir ferðina – Nørrebro 18. maí 1993

Árni Daníel Júlíusson

Þann 18. maí 1993 lagðist ég til svefns í Kaupmannahöfn með fjölskyldu minni. Við bjuggum við Lergravsparken á Amager. Þegar ég vaknaði morguninn eftir …

Úkraína átti aldrei séns

Úkraína átti aldrei séns

Andri Sigurðsson

Þessi gagnrýnislausi stuðningur við stríð Bandaríkjanna og vesturlanda gegn Rússum á allur eftir að koma harkalega í bakið á Illuga Jökulssyni, Jóni Gnarr, Smára …

ESB nei takk

ESB nei takk

Karl Héðinn Kristjánsson

Ég kýs nei við ESB 29. ágúst. Fólk talar mikið um að við eigum einfaldlega að „kíkja í pakkann“. En pakkinn er ekki lokaður …

Hugmyndin um að breyta ESB að innan er horfin

Hugmyndin um að breyta ESB að innan er horfin

Sólveig Anna Jónsdóttir

Árið 2015 kom út bók eftir Tariq Ali, The Extreme Center. Ég eignaðist af henni tvö eintök og las þau bæði. Ég var sammála …

Óðaheimsvaldastefna og fæðingarhríðar fjölpóla heims  2008-2026  (IV. tímabil)

Óðaheimsvaldastefna og fæðingarhríðar fjölpóla heims  2008-2026  (IV. tímabil)

Þórarinn Hjartarson

Heimsvaldastefnan: kaflaskipting hennar, styrjaldir hennar  4 Um þennan ofanskráða titil og efni er hér fjallað í fjögurra greina flokki á Neistum. Á tíma stríðs …

Nýjustu greinar

Úkraína átti aldrei séns

Úkraína átti aldrei séns

Andri Sigurðsson

Þessi gagnrýnislausi stuðningur við stríð Bandaríkjanna og vesturlanda gegn Rússum á allur eftir að koma harkalega í bakið á Illuga Jökulssyni, Jóni Gnarr, Smára …

Móðir allra hernaðarlegra glappaskota

Móðir allra hernaðarlegra glappaskota

John J. Mearsheimer

Þann 28. ágúst 2026 var ég í þættinum „The Chris Hedges Report“ og ræddi þar aðallega um yfirstandandi hörmungar í Íran. Chris vildi fá …

Stóra núllið hennar Kristrúnar

Stóra núllið hennar Kristrúnar

Jökull Sólberg Auðunsson

Ég tók saman tölur um afkomu ríkissjóðs og landsframleiðslu síðustu 17 ár, frá 2009 til 2025. Meðalhallinn var um 1,9% af landsframleiðslu á ári. …

Til íhugunar um ESB klúbbinn

Til íhugunar um ESB klúbbinn

Ögmundur Jónasson

Hér að neðan er upptaka af fundi í Safnahúsinu í Reykjavík hinn 8. ágúst síðastliðinn. Þar var fjallað um vígvæðingu Evrópusambandis og misbeitingu valds. …

Ísland gerði rétt í að segja „nei“ við ESB

Ísland gerði rétt í að segja „nei“ við ESB

Thomas Fazi

Á laugardaginn höfnuðu Íslendingar tillögu ríkisstjórnarinnar um að hefja að nýju aðildarviðræður við Evrópusambandið: 52,8 prósent kusu gegn tillögunni en 47,2 prósent með henni. …

Úrslitin stéttgreind

Úrslitin stéttgreind

Þórarinn Hjartarson

Línurnar sem teiknuðu sig upp í atkvæðagreiðslunni á laugardag eru um margt býsna skýrar, og það væri heillaráð að reyna að átta sig á …

Fólkið á myndunum

Fólkið á myndunum

Guðmundur Brynjólfsson

Á dögunum var mikið úr því gert hérlendis að forsætisráðherra Íslands hefði talað við tvo breska uppgjafar stjórnmálamenn sem halda úti hlaðvarpi, svo málefnalega …

ESB: réttindi launafólks víkjandi gagnvart markaðsfrelsinu

ESB: réttindi launafólks víkjandi gagnvart markaðsfrelsinu

Einar Ólafsson

Þann 22. ágúst s.l. birtist hér á Neistum grein eftir Jón Ferdínand Estherarson, „Niðurbrot verkalýðshreyfingarinnar innan ESB“.  Hann telur þar upp nokkrar tilskipanir og …

Leita

Notaðu örvatakka til að velja niðurstöðu og Enter til að opna. Escape lokar leitinni.

Sláðu inn leitarorð.